Rak piersi a ciąża

Rak piersi podczas ciąży nie jest zjawiskiem częstym, jednak medycyna odnotowuje takie przypadki. Samo zajście w ciążę nie wywołuje choroby nowotworowej, jednak zmiany hormonalne związane z ciążą mogą przyczynić się do szybszego rozwoju raka piersi.

Rak piersi związany z ciążą może zostać zdiagnozowany w dowolnym momencie jej trwania lub w ciągu roku od rozwiązania. Nie jest to częstym zjawiskiem. W zależności od różnych szacunków zakłada się, że 1 na 1 000 lub 1 na 10 000 kobiet zostanie zdiagnozowana z nowotworem piersi, będąc jednocześnie w ciąży.

Ciąża sama w sobie nie wywołuje choroby nowotworowej piersi. Jeżeli jednak kobieta w momencie zajścia w ciążę miała w swoim organizmie komórki nowotworowe, przebieg ciąży może spowodować ich rozrost.

Diagnoza raka piersi oraz jego leczenie w czasie ciąży są skomplikowanym procesem. Głównym celem jest wyleczenie raka, jeżeli jest to możliwe, lub powstrzymanie jego dalszego rozwoju, przy jednoczesnej ochronie dziecka. Zespół lekarzy koordynujący leczenie zmuszony jest do zbalansowania leczenia i ochrony pacjentki oraz dziecka. Samo zdiagnozowanie nowotworu jest trudniejsze ze względu na zmiany dokonujące się w piersiach przyszłej matki, przez które wykrycie powstałych guzów jest trudniejsze. Biopsja podejrzanej tkanki celem jednoznacznej diagnozy w czasie ciąży jest jednak bezpieczna i często stosowana.

Nie ma znanych przypadków nowotworu piersi z przerzutami na płód, choć istnieją przypadki przerzutów do łożyska. Nieznane medycynie są również przypadki przerzutów na płód, które były poddane chemioterapii w łonie matki. Nie wykryto u nich także innych niepokojących zmian zdrowotnych. Część terapii przeciwnowotworowej może zostać wstrzymana aż do narodzin dziecka. W takich przypadkach celem jest doprowadzenie płodu do momentu naturalnego poczęcia, bez wywoływania przedwczesnej akcji porodowej. W porównaniu do kobiet z podobnym rodzajem raka piersi i niebędących w ciąży, szanse na wyleczenie wyglądają podobnie. Jednocześnie nie zwiększają się one wraz z zakończeniem ciąży.

Opracowując plan leczenia, bardzo dużo zależy od rodzaju rozwijającego się nowotworu i jego stopnia zaawansowania. Pod uwagę bierze się szereg czynników:

Leczenie operacyjnie jest często pierwszym wyborem w leczeniu kobiet w ciąży. Stosuje się zarówno leczenie oszczędzające, jak i mastektomię (usunięcie całej piersi) wraz z usunięciem węzłów chłonnych. Operacja w przypadku wczesnego stadium rozwoju nowotworu jest uważana za bezpieczną metodę leczenia w przypadku kobiet w ciąży. Jedynym czynnikiem zagrażającym ciąży może być znieczulenie stosowane podczas operacji. Karmienie piersią może być możliwe po wykonaniu operacji oszczędzającej, jednak tkanka bliznowata oraz zmniejszona ilość pokarmu w piersi mogą utrudniać karmienie operowaną piersią. Operacja nie ma wpływu na karmienie drugą piersią.

Karmienie piersią podczas trwania leczenia należy skonsultować z lekarzem specjalistą. Zastosowane w chemioterapii lub hormonoterapii leki mogą dostać się do pokarmu matki. Konsultacja z lekarzem pozwoli określić ryzyko i jednoznacznie stwierdzić, czy pokarm pacjentki jest bezpieczny dla noworodka.

Chemioterapia nie jest stosowana w przypadku kobiet będących w pierwszym trymestrze ciąży ze względu na rozwijające się organy wewnętrzne dziecka. Badania wykazują, że bezpieczniejsze jest stosowanie chemioterapii w czasie drugiego i trzeciego trymestru. Generalnie jednak chemioterapii nie stosuję się aż do trzech ostatnich tygodni ciąży.

Włączenie chemioterapii do leczenia może zależeć od rodzaju rozwijającego się nowotworu piersi oraz stopnia jego agresywności. W niektórych przypadkach chemioterapii nie stosuje się podczas ciąży wcale, czekając aż do rozwiązania.

Radioterapia w większości przypadków nie jest brana pod uwagę jako metoda leczenia kobiet w ciąży. Wysokie dawki promieniowania w całym okresie trwania ciąży niosą ze sobą duże ryzyko dla rozwijającego się płodu, w tym:

Radioterapia zazwyczaj zostaje włączona do leczenia po narodzinach dziecka. Podobnie podczas ciąży nie stosuje się hormonoterapii, która uważana jest za niebezpieczną podczas ciąży. Wdrożenie radioterapii lub hormonoterapii uzależnione jest najczęściej od obecności przerzutów w węzłach chłonnych i stopnia złośliwości nowotworu.

Warto pamiętać o postępie medycyny w leczeniu nowotworów piersi. Dzisiaj część metod leczenia dostępnych jest dla kobiet w ciąży bez stwarzania ryzyka dla rozwijającego się płodu, znacząco wpływając na przeżywalność pacjentek i dzieci.

Dla samej pacjentki diagnoza nowotworu piersi podczas ciąży może być źródłem dużego stresu dla niej samej, jak i dla rodziny. Na każdym etapie pacjentka powinna być w pełni świadoma podjętych metod leczenia, a wobec dużego obciążenia psychicznego skonsultować się z terapeutą. Dodatkowo pomóc mogą lokalne grupy wsparcia.

Pacjentki mogą i powinny być leczone w Centrum Diagnostyki i Leczenia Chorób Piersi (Breast Unit) w Szpitalu Morskim im. PCK w Gdyni (Szpitale Pomorskie sp. z o.o.). Opieka interdyscyplinarnego zespołu oraz psychoonkologa zwiększa szansę na dobranie najbardziej skutecznej formy leczenia i zwiększa szansę na wyzdrowienie. Więcej informacji na temat oferty znajdziesz tutaj: https://zdrowie.gdynia.pl/rakpiersi/aktualnosci/oferta-badan-w-ramach-programu-profilaktyki-raka-piersi/https://zdrowie.gdynia.pl/rakpiersi/aktualnosci/oferta-badan-w-ramach-programu-profilaktyki-raka-piersi/